GERMİYAN’IN GEDİZ ÇİLESİ

Köyümüze ben çocukken elektrik gelmişti. O zaman Muhtar komşumuz ve akrabamız Ahmet Altay’dı. Köyde yoğun bir telaş vardı. Okulun karşısındaki trafoda açılış yapılacaktı. Açılışı o zamanın valisi Namık Kemal Şentürk yapmıştı. 

Ancak kurdele kesilmemiş, bir gaz lambası, sembolik olarak kırılmıştı. Bir gün önceden köyün kadınları kuzu dolması ve diğer bazı yemekleri hazırlamıştı. Kuzu bizim bahçedeki fırında pişirilmişti. Vali ve beraberindekilere ziyafet verilmişti. 

Önceden var olan gazlı sokak lambaları tarih olmuş, geceleri direklere bağlı lambalar köyü aydınlatmaya başlamıştı. Zamanla köylüler de evlerine elektrik almaya başladılar. Böylece yavaş yavaş gaz lambaları ve lüks lambaları, elektrik kesintisi için yedek aydınlatıcı görevini üstlenmişlerdi. 

Eskiden elektrik hizmeti devlete aitti tabi ki. Önce Türkiye Elektrik Kurumu (TEK), sonra şirkete dönüşen TEDAŞ ve ardından da tamamen özel şirket olan GEDİZ. 

Şu tesadüfe bakın, 1998 yılında, Türkiye’deki ilk RüzgarEnerji Santrali (RES) de Germiyan’da kurulmuştu. O zaman köylüler sevinmişti. Bizim köyün değirmenleri diye anıyorlardı bu üç pervaneyi. Ben de sempatiyle bakıyordum doğrusu. Temiz enerji diye. 

Bir gün rahmetli Hasan Mutlu abi ile sohbet ederken, “bakalım sonra köylüler olarak, bunlar çok gürültü yapıyor diye karşı çıkmayacak mıyız” demişti bana. Yok, Hasan abi, işte ne güzel temiz enerji demiştim. Ama zaman Hasan abiyi haklı çıkardı. Çünkü köy yerleşim yerinin, meraların, tarihi alan ve ormanların bir bölümü dev kanatlı RES’lerle doldu. 

Köylüler olarak davalar açtık, protestolar düzenledik, köyde ve Konak Meydanında. Aynen Taş Ocakları gibi, RES’ler de Germiyan’ın başına bela olmuştu. Yer seçimleri hep maliyet üzerinden düşünülüp, yerleşim ve diğer kriterler ihmal edilmişti. 

Bölgede en çok RES ve Güneş Enerji Santrali (GES) Germiyan’ı seçti. Çünkü enerji nakil hatlarına yakın bölge olduğu için maliyeti düşük oluyordu.

Hal böyle iken, yıllardır Germiyan’ın en önemli sorunlarından biri elektrik kesintileri oldu. Nasıl bir hat döşenmişse ya da özelleştirildikten sonra bakım ve yenileme yapılmadığı için kuş uçsa elektrik arızası oluyordu. Çiğ yağdı elektrik kesik, rüzgar çıktı elektrik kesik, yağmur yağdı ekipler yolda. 

Bu o kadar arttı ki, elektrik kesintisi, elektrikli günlerden daha fazla olmaya başladı. Hemen her gün Gediz Tamir Ekibinin Germiyan’da olduğuna tanık olmaya başladık. Yetmişli yıllardan kalan kablolar ve trafolar artık yükü taşımıyor ve sürekli arızaya yol açıyordu.

Son üç beş yıldır, trafo patlaması ile çıkan yangın sayısının haddi hesabı yoktu. Ama geçtiğimiz yaz bir hafta arayla meydana gelen yangının ikincisi, bu defa Ildırı, ama özellikle Germiyan arazilerindeki zeytinlikler ve diğer ağaçların binlercesini küle çevirdi.

Hem İzmir Valisi hem de İzmir Büyükşehir İtfaiyesi, yangının nedeni olarak GEDİZ elektrik şirketine ait olan bakımsız ve denetimsiz trafolar ve kopan kablolardan çıktığını açıkladı. Ancak buna rağmen gerekli işlemler ne yazık ki yapılmadı.

Zararların tazmini konusunda suç duyurusunda bulunarak, kamu davası açılması için Savcılığa dilekçeler verdik. Hiçbir sonuç alamadık şu ana kadar. Ayrıca gönüllü avukat arkadaşlarımız hem Ildırı’da hem de Germiyan’da toplantı yaparak dava açacak mağdurlar için gönüllü destek sözü verdiler. Avukatlık ücreti yoktu ama dava dosyası ve ardından gündeme gelecek bilirkişi masraflarına karşılamayı göze alamadıkları için davadan vaz geçildi. 

Bu süreçte Tarım İlçe Örgütü zarar tespiti yaptı, mağdurlar Jandarmaya ifade verdiler, aynı bilgi ve belgeleri Büyükşehir Belediyesi de topladı. Şu ana kadar yanan binlerce ağaç için hiçbir kamu kurumu yardım yapmadı. Dava açılmadığı için de fail yok sayıldı. 

Yıllardır devam eden bu GEDİZ çilesi, bu yıl yağmur ve rüzgarlarla birlikte had safhaya çıktı. Germiyan’da hemen her gün elektrikler kesildi ve bazen onlarca saat, köy elektriksiz kaldı. Elektriğin uzun süreli kesintisi, çoğu günler suyun da verilememesine neden oldu.

Özelleştirmenin bedelini şirketler kazandı ama Germiyanlılar çilesini çekmeye devam ediyor. Şu ana kadar da hiçbir yetkili ve kamu kurumunun bu soruna etkili bir şekilde el atmadığı ortada ne yazık ki. Yangın sırasında ve sonra köye gelen belediye başkanları ve milletvekilleri ile iktidar partisi ilçe örgütleri hep destek ve yardım sözü verdi. Bol bol fotoğraf çektirip gittiler. 

Sürekli zam yaparak elektrik parası toplayan şirket, yurttaşların bu kesintilerden ve yangından gördükleri zarara gelince ortada görünmüyor.