İran ve ABD ateşkes ilan etti

Savaşın 40. Gününde Ateşkes: İran’ın 10 Maddelik Teklifinde Neler Var?

28 Şubat’ta İsrail ve ABD’nin İran’a yönelik saldırılarıyla başlayan ve kısa sürede bölge geneline yayılan çatışmalar, 40. gününde ateşkesle yeni bir aşamaya girdi. Karşılıklı saldırılar ve artan gerilim sonrası, Hürmüz Boğazı’nın açılması şartıyla iki haftalık ateşkes kararı alındı.

ABD Başkanı Donald Trump, İran’ın Hürmüz Boğazı’nı tam, derhal ve güvenli şekilde açmayı kabul etmesi halinde saldırıları iki hafta süreyle durduracaklarını açıkladı. Trump, bu sürecin karşılıklı bir ateşkes olacağını belirterek İran’dan gelen 10 maddelik teklifin müzakereler için “uygulanabilir bir temel” oluşturduğunu ifade etti.

Ateşkesin, Şahbaz Şerif liderliğindeki Pakistan’ın arabuluculuğunda sağlandığı, müzakerelerin de Pakistan’da yürütüleceği açıklandı. İran basını ise anlaşmanın İran’ın dini lideri Mücteba Hamaney tarafından da onaylandığını duyurdu.

İran tarafından yapılan açıklamada, müzakerelerin 15 gün içinde sonuçlandırılmasının hedeflendiği ve sahadaki kazanımların siyasi alanda da tescil edilmek istendiği belirtildi.

İran’ın 10 Maddelik Teklifi

ABD tarafından “müzakere edilebilir” olarak değerlendirilen İran’ın 10 maddelik teklifinde şu başlıklar yer aldı:

    •    ABD’nin saldırmazlık garantisi vermesi

    •    Hürmüz Boğazı geçişlerinin İran Silahlı Kuvvetleri koordinasyonunda yapılması

    •    Uranyum zenginleştirme faaliyetlerinin kabul edilmesi

    •    İran’a yönelik tüm yaptırımların kaldırılması

    •    Birincil yaptırımların sona erdirilmesi

    •    BM Güvenlik Konseyi kararlarının kaldırılması

    •    Uluslararası Atom Enerjisi Ajansı kararlarının sonlandırılması

    •    İran’a verilen zararların tazmin edilmesi ve dondurulan varlıkların serbest bırakılması

    •    ABD güçlerinin bölgedeki tüm üslerden çekilmesi

    •    Lübnan dahil müttefik gruplara yönelik saldırıların sona ermesi

Lübnan Tartışması: Ateşkes Kapsamında mı?

Ateşkes kararının ardından en büyük tartışma başlıklarından biri Lübnan’ın anlaşmaya dahil olup olmadığı oldu.

Pakistan Başbakanı Şahbaz Şerif ve İranlı yetkililer, Lübnan’ın da ateşkes kapsamında olduğunu belirtirken; İsrail cephesinden farklı bir açıklama geldi. İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu, iki haftalık ateşkesin Lübnan’ı kapsamadığını savundu.

Netanyahu, İsrail’in ateşkesi desteklediğini ancak İran’ın nükleer silah edinmemesi ve bölgedeki tehditlerinin sona erdirilmesi gerektiğini vurguladı.

Trump ise yaptığı ikinci açıklamada, alınan ateşkes kararının “Ortadoğu’nun altın çağı” için bir başlangıç olabileceğini ifade etti.